Skip to content

Açık Kaynak Lisansları

Açık kaynaklı yazılımlar her geçen gün daha da yaygınlaşıyor. Artık herkes açık kaynaklı yazılımlarla karşılaşıyor, en basit örnek android işletim sistemi. Eğer sizde açık kaynaklı bir yazılım, kütüphane yada iskelet(framework) geliştirmek istiyorsanız yada açık kaynaklı bir yazılım kullanıcaksanız lisanslama hakkında birşeyler öğrenmelisiniz. Bu yazımda kısaca revaçta olan açık kaynak lisanslarından bahsedeceğim.

Konuya girmeden önce, açık kaynaklı lisansların faydalarına kısaca değineceğim. Açık kaynak lisansları özel izin istemeksizin bir projeye katkıda bulunmayı kolaylaştıran yetkilerdir. Yazılan yazılımın kolayca paylaşılmasını ve ortadaki bürokratik engellerin kalkmasını sağlar. Ayrıca paylaşılan yazılımın yazarını koruyarak yazarın yaptığı katkıların unutulmamasını sağlar.

GNU General Public License

GNU çokça kullanılan bir lisans olup aşağıdakileri sağlar.

  • Kopyalayabilirsiniz.
  • Dağıtabilirsiniz.
  • İstediğiniz değişiklikleri yapabilirsiniz.
  • Yazılımın her yeni versiyonu bu lisansı kullanmak zorundadır.

BSD Licence Genel itibariyle GNU ile aşağı yukarı aynı, bu lisansı atlıyorum.

MIT License

En çok kullanılan lisanslardan biridir diye tahmin ediyorum. Aşağıdaki özelliklere sahiptir.

  • Yazılımı dağıtabilirsiniz.
  • Yazılımı satabilirsiniz ve kaynak kodunu sağlamak zorunda değilsiniz.
  • Kaynak kodunu alan herkes değiştirebilir, yeni versiyonlarını yayınlayabilir.
  • Ticari olarak kullanabilirsiniz.

Apache License

Apache lisansı aşağıdakileri sağlar.

  • Tüm kopyaları, değiştirilmiş veya değiştirilmemiş, lisansın bir kopyası eşliğinde dağıtılabilir yada kullanılabilir.
  • Bütün değişiklikler, değiştirilmiş olarak işaretlenmelidir.
  • Ticari olarak kullanabilirsiniz.

Creative Commons

Bu lisans türleri çok gözde değildir. Aşağıdakileri sağlar.

  • Yazılımın yazarı her zaman eklenmelidir. Bunun haricinde kopyalamak, yayınlamak serbesttir.
  • Yazılım ticari amaçlarla kullanılamaz.
  • Yazılımı değiştiremezsiniz, sadece orjinalini kullanabilirsiniz.

Aşağıda lisanslar için hazırladığım tabloyu veriyorum.

Lisanslar Yapabilecekleriniz Yapamayacaklarınız Zorunda olduklarınız
GNU *Ticari olarak kullanabilirsiniz
*Değiştirebilirsiniz
*Dağıtabilirsiniz
*Yazarı sorumlu tutamazsınız
*Lisanslayamazsınız *Orjinalini bulundurmalısınız
MIT *Ticari olarak kullanabilirsiniz
*Değiştirebilirsiniz
*Dağıtabilirsiniz
*Lisanslayabilirsiniz
*Hususi Kullanabilirsiniz
*Yazarı sorumlu tutamazsınız *Telif bulundurmalısınız
*Lisansı bulundurmalısınız
Apache *Ticari olarak kullanabilirsiniz
*Değiştirebilirsiniz
*Dağıtabilirsiniz
*Lisanslayabilirsiniz
*Hususi Kullanabilirsiniz
*Yazarı sorumlu tutamazsınız
*Yazarların isimlerini kullanamazsınız
*Telif bulundurmalısınız
*Lisansı bulundurmalısınız
*Değişiklikleri belirmelisiniz
*Değişiklikleri bildirmelisiniz
Creative Commons *Ticari olarak kullanabilirsiniz
*Değiştirebilirsiniz
*Dağıtabilirsiniziniz
*Yazarı sorumlu tutamazsınız
*Yazarların isimlerini kullanamazsınız

Lisanslamak için yapmanız gereken  lisansınızın tam kopyasını projenizin içine LICENCE adlı bir dosyaya koymaktır. Bunu haricinde yazılan her dosyanın başına lisans bilgisini koymak faydalıdır.

Örnek lisans.Örnek dosya.

Daha fazla bilgi için
Open Source Initiative
Understanding Open Source Licencing

9 Comments

  1. Açıklamalar çok yetersiz.Hele ki şu cümle beni benden aldı : “Bu lisans, yazılımla ne isterseniz onu yapabilirsiniz demektedir.”

  2. Hemm, bu yazıyı referans olsun diye yazmamıştım ama yukarıda belirttiğiniz cümle biraz eğlenceli olmuş, düzeltiyorum. Eksik gördüğünüz noktaları belirtirseniz düzeltebilirim. Yorumlarınızı bekliyorum. Teşekkürler.

  3. Mehmet Sur Mehmet Sur

    Bu konu hakkında bilgi edinmek için iyi bir kaynak olmuş.
    Lisanslamak için gerekli olan herşey var, teşekkürler.

  4. Yorumu dikkate aldığınız için teşekkürler,şuan çok daha iyi olmuş.

  5. mustafa mustafa

    merhaba hocam öğrenmek istediğim.
    Mozilla Public License (MPL) hakkında bilgi veririmisiniz kullanım şartları.
    mümküse lütfen madde madde

    sallıyorum..
    herkez kullana bilir,yada kullanamaz
    değiştirebilir,yada değiştiremez
    değiştirip satabilir,yada satamaz

    eger bu lisansı kullanırsan şu maddeyi en alta ekleyecen yada bize geri bildirim yapcan felan tarzı bahsedermisiniz.
    şimdiden teşekkürler.

  6. Mustafa Mustafa

    Merhaba Yusuf bey, anlatımınız açıklayıcı olmuş. Teşekkürler.

    Peki diyelim ki bir WordPress tema geliştirdik. Ancak bu temayı satmayı ya da dağıtmayı düşünmüyoruz. Sadece kendi şirketimizin sitelerinde ve/veya müşterilerimizin siteleri için kullanmak istiyoruz. Yani sadece kendimiz kullanmak istiyoruz. Bu durumda hangi lisansı tercih etmeliyiz? İlaveten iznimiz olmaksızın kullanıldığında ya da dağıtıldığında hak iddia edebilmemiz için nasıl bir yol izlemeliyiz?

  7. Merhabalar Mustafa bey,

    Bu durumda ticari bir lisans kullanmanızı öneririm. Temanın kaynak kodlarında “All rights reserved © ” ibaresi geçen bir başlığınız olursa kodunuzu kolaylıkla koruyabilirsiniz. İşin yasal boyutu hakkında çok az bilgim var. Mahkemenin alacağı süre ve süreç ülkeden ülkeye değişmekle beraber tahminen bu işler en kolay Amerika Birleşik devletlerinde olur.

    Teşekkürler,

  8. murat murat

    Elinize saglık

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *